На Русите им беше ветена брза победа во Украина, а добија долготраен и скап конфликт, кој потсетува на авганистанска кал, која придонесе за распадот на СССР. Тоа не го спречи Путин, кој ги засилува кривичните гонења за да ги елиминира потенцијалните ривали.
Нина Л. Хрушчова
На Русите им беше ветена брза победа во Украина, а добија долготраен и скап конфликт, кој потсетува на авганистанска кал, која придонесе за распадот на СССР. Тоа не го спречи Путин, кој ги засилува кривичните гонења за да ги елиминира потенцијалните ривали.
Во 18 век, рускиот цар Петар Велики редовно ги казнувал своите критичари со мачење, прогонство во Сибир и смртна казна, а понекогаш тоа го правел и поради „несоодветен збор“ на сметка на господарот. Во средината на 30-тите години на 20 век, Јосиф Сталин користел фабрикувани обвиненија за предавство на државата и насилно изнудени признанија за да ги отстрани потенцијалните ривали, вклучувајќи многу истакнати „стари болшевици“ против кои се водени јавни судења. Во наше време, во борбата на рускиот претседател Владимир Путин против наводните непријатели – внатре и надвор од Русија – се слушаат вознемирувачки одеци од оваа мрачна историја.
Да го земеме обвинението против критичарот на Кремљ, Иљја Јашин, од октомври 2022 година – и затворската казна од 8,5 години – за ширење „лажни“ информации за руската војска. Јашин истовремено беше обвинет дека негува „непријателство кон (рускиот) политички систем“. Во тоа време, призвуците на сталинизмот беа шокантни. Три години подоцна, тие станаа вообичаени.
Во Русија, бројот на случаи поврзани со тероризам нагло порасна по инвазијата на Украина. Порасна и бројот на осудителни пресуди, од околу 350 во 2021 година, на скоро 500 во 2022 година и над 1.000 во 2024 година. А оваа година, руските судови донесуваат најмалку пет такви пресуди дневно: веќе има над 600, само во првите шест месеци. До крајот на годината, вкупниот број би можел да надмине 1.500.
Всушност, рускиот парламент, кој служи како украс, го олесни поднесувањето кривични пријави против критичарите на Путин: тој ги обврза непрофитните организации, кои добиваат „каква било помош“ од странство, да се регистрираат како „странски агенти“ и да бидат подложени на зголемен владин надзор. Ознаката „странски агент“ отсекогаш беше средство за казнување на противниците на Кремљ, а сега е речиси еквивалент на советскиот термин „непријател на народот“, кој беше вовед во чистките.
Ова јасно се виде на почетокот на октомври, кога таканаречени странски агенти (а всушност прогонети опозициски личности од Рускиот антивоен комитет основан по инвазијата во 2022 година) беа обвинети за тероризам. Меѓу нив беше и поранешниот извршен директор на „Јукос“, Михаил Ходорковски, кој побегна во Лондон откако одлежа десет години затвор под лажни обвиненија за измама и проневера.
Како и во времето на Сталин, сегашниот режим прогонува не само отворени критичари туку и секого за кого Кремљ смета дека би можел да го оспори неговиот авторитет. Регионални раководители, влијателни политичари и високи воени офицери, на кои Кремљ претходно им веруваше, сега редовно се апсат по кривични обвиненија, обично поврзани со корупција. Во последно време, дури и поединци лојални на Кремљ почнуваат да се означуваат како странски агенти, а за причините може само да се нагаѓа.
Можеби пропутиновиот пропагандист Сергеј Марков претерано го поддржувал Азербејџан во моментот кога односите на таа земја со Русија се влошија? А воениот блогер и кремљски агитатор Роман Аљехин отишол предалеку жалејќи се на бавниот напредок на Русија во Украина? Дали Алексеј Шевцов, поранешен градоначалник на Пљос, бил премногу амбициозен во своите претприемачки потфати?
Како и во случајот на „Јукос“ на М. Ходорковски, властите го конфискувале имотот на Шевцов, вклучувајќи го и неговиот успешен бизнис наречен „избинг“ (туристички одмори во традиционални изби, колиби). Од болшевиците до Путин, вистинските цели на овие конфискации се исти. Првата цел е богатење на државата. Од 2022 година, Русија запленила имот вреден околу 3,9 билиони рубли (49 милијарди долари) од сопственици на приватни претпријатија обвинети за злосторства што се движат од проневера до предавство. Втората цел е ограничување на можностите на потенцијалните ривали да формираат ефикасна опозиција.
Бидејќи режимот на Путин казнува лево и десно, користејќи ги законите како што ќе му се посака, руската елита станува сè позагрижена. Но, не морате дури ни да бидете Русин за да дојдете на нишанот на Путин. Сталин, практично секого надвор од СССР го сметал за потенцијална пречка за изградбата на „социјализмот во една земја“, а Путин исто така е убеден дека Русија е „посебна цивилизација“ под напад на Западот кој сака да ја уништи.
Во текот на украинската војна, антизападната реторика на Кремљ почна да цвета. Но, во октомври беше достигнат нов врв: руската Надворешна разузнавачка служба (СВР) ја обвини Велика Британија дека подготвува „гнасна провокација“: операција под лажно знаме во која учествувале група Руси што ја поддржуваат Украина и располагаат со „опрема од кинеско производство“. Наводно, планирале да нападнат украински воен или странски цивилен брод во едно европско пристаниште.
Ваквите измислици не ја одразуваат само геополитичката несигурност, туку и огорченоста на полето на културата. Ако Русите во британските шпионски филмови се прикажани како „лошите“, Британците стануваат „лоши“ во руската разузнавачка пропаганда.
Не е тешко да се утврдат причините за растечката опсесија на Кремљ со наводните непријатели на Русија. Украинската војна сè почесто предизвикува разочарување, дури и меѓу оние што претходно поверуваа во националистичката пропаганда на Путин.
Со инфлација што надминува 8 %, многу Руси тешко можат да си ги дозволат основните потреби – храна, гориво, лекови и подмирување на комуналните услуги. Економскиот раст се забавува, а буџетскиот дефицит во првата половина од годината порасна на 4,88 билиони рубли, што далеку ги надминува 3,8 билиони рубли проектирани за целата 2025 година. И сето тоа поради што? Поминаа речиси четири години, а Русија успеа да окупира помалку од 12 отсто од територијата на Украина.
На Русите им беше ветена брза победа во Украина, а добија долготраен и скап конфликт кој потсетува на авганистанската кал, која придонесе за распадот на СССР. Путин сето ова го разбира и сега со казнување и заплашување се обидува да ја елиминира секоја закана за својата моќ. Во меѓувреме, војната продолжува и бројот на жртвите расте.
Извор: Слободен печат.мк