Парламентарната потврда за новиот тим на комесари на Урсула фон дер Лајен прерасна во политичка драма, заканувајќи се да го одложи почетокот на функционирањето на новата извршна власт на ЕУ.
Сослушувањата за потврдување на 26-те кандидати за еврокомесари доведоа до интензивни затскриени преговори меѓу партиските лидери оваа недела, откривајќи пукнатини во целиот процес на потенцијалната реформа на парламентарното мнозинство што ја воведе Урсула фон дер Лајен како претседателка на извршната власт на ЕУ, во јули.
Повеќето очекуваа формалниот процес на одобрување на назначените комесари да заврши по овонеделните сослушувања, на кои европратениците ги испрашуваа шесте кандидати за потпретседателските позиции.
Партиските ривалства, стратешките вета и одмаздите доведоа до ќор-сокак, сепак, одложување на конечната одлука за шесте потпретседатели и еден комесар на неодредено време, пишува Еуроњуз.
Овој политички метеж може да го одложи почетокот на функционирањето на новата извршна власт на ЕУ, првично планиран за почетокот на декември, иако во Комисијата има оптимизам дека ќе се продолжи според планираното.
Сепак, обидот на претседателката на комисијата фон дер Лајен да посредува во мир меѓу лидерите на демохристијаните, социјалистите и либералите не успеа, оставајќи ја ситуацијата неизвесна.
Како стигнаа до овде?
Комбинацијата на национални прашања и прашања на ниво на ЕУ го претвори ова во една од политичките најнапнати недели на Европскиот парламент, бидејќи партиите се обидоа да го максимизираат своето влијание и да ги потиснат другите.
ЕПП, исто така, работи на зајакнување на врските со Европската конзервативна партија (ЕЦР), со цел да обезбеди повеќе десничарско мнозинство – потег на кој се спротивставуваат социјалистите, либералите и зелените кои го сочинуваат сегашното про-ЕУ мнозинство, што го поддржа повторното именување на фон дер Лајен во јули.
Следствено, конзервативниот кандидат за потпретседател Рафаеле Фито, клучна фигура во оваа коалициска смена, исто така е во игра.
Во меѓувреме, одредени назначени комесари беа таргетирани во однос на елементите од нивните ресори со цел нивно слабеење.
На пример, либералната фракција се залага за префрлање на надзорот над здравствената подготвеност и репродуктивните права од контроверзниот унгарски комесар Оливер Вархеји – чија потврда е исто така на чекање – на кандидатот на белгиската либерална комисија Хаџа Лахбиб.
Националните интереси исто така влегоа во игра: Шпанската делегација на ЕПП го критикуваше одговорот на Рибера на неодамнешните поплави во Валенсија, оттргнувајќи го вниманието од гувернерот на Валенсија Карлос Мазон, колега конзервативец кој привлече критики за долгиот ручек на кој присуствуваше за време на потопот.
Во меѓувреме, италијанската премиерка Џорџија Мелони ја искористи можноста да ги предизвика своите социјалистички противници дома, Демократската партија, кои според неа лобираат да му ускратат на Фито извршен потпретседател против италијанскиот национален интерес.
Одложување: Победничка тактика
Кога минатиот месец беше поставен распоредот за рочиштата за потврда, ЕПП обезбеди стратешка предност со закажување на сослушувањето на Рибера последно, оставајќи им на социјалистите без можност да возвратат доколку таа биде одбиена.
За да се спротивстават на ова, социјалистите и либералите го одложија одобрувањето на Вархеји по сослушувањето минатиот понеделник – задржувајќи ја заканата дека би можеле да го отфрлат.
Ова ги поттикна стравувањата на ЕПП дека Фон дер Лајен би можел да биде заробен во заложничка ситуација со унгарскиот премиер Виктор Орбан, кој едноставно би можел да одбие да назначи друг комесар на местото на Вархеји доколку тој биде одбиен, или барем да се откаже од тоа до следната година.
Технички, Комисијата би можела да започне со работа без унгарски комесар, но тоа правно би можело да ги попречи одлуките за кои е потребно едногласно одобрување, како што се антимонополските и политиките за спојување – сценарио што ќе ја разниша новата извршна власт на Фон дер Лајен во ЕУ.
Со одложувањата, сите страни во суштина се вратија на почеток, им треба „пакет договор“ со кој Рибера, Фито и Вархеји ќе бидат одобрени истовремено. Иако седуммина назначени за комесари остануваат во мирување, само овие тројца се центарот на играта на политичката моќ.
Фон дер Лејен на помош
Со оглед на тоа што секоја страна држи неколку детонатори, излегувањето од ќор-сокак се покажува незгодно.
Претседателката на Комисијата фон дер Лајен ја започна неделата како набљудувач но таа интервенираше на состанокот со политичките лидери во средата.
Нејзините обиди да го надмине ќор-сокакот пропаднаа, иако портпаролот на Комисијата рече дека таа останува „целосно ангажирана“ во процесот.
Либералите и зелените ја повикуваат да заземе посилен став против десничарската коалиција, при што либералната лидерка Валери Хејер ја осуди тактиката на претседателот на ЕПП Манфред Вебер како „неодговорна“.