АВТОР: Светлана Јовановска
Македонија влегува во временски теснец. Крајно време е да се направи Анкетната комисија за црниот понеделник од 24 декември 2012 година но и да се реализираат точките од политичкиот договор постигнат на почетокот на март при претпоследната посета на европскиот комесар за проширување Штефан Филе. Во спротивно, нереализирањето на овој договор може сосема да го замрзне напредокот на земјата на европски план.
“Ангажманот на Европската комисија (ЕК) во Македонија започна пред повеќе од една година и е од огромна важност и за земјата и за ЕК. Нема сомнение дека нереализирањето на договорот ќе има негативни последици. Тешко е отсега да се каже какви ќе бидат последиците но пријателскиот тон на ЕК кон Македонија сосема сигурно ќе се смени“, вели за Нова европски дипломат во Брисел. Тој прецизира дека владеачката партија одбила странски експерт да биде ангажиран во оваа Комисија.
Да потсетиме дека на 1 март беше постигнат договор со кој опозицијата го прекина бојкотот и се врати во Собранието и одлучи да учествува на локалните избори. Истовремено е договорено формирање на Комисијата за 24 декември но и реформа на изборното законодавство, дијалог со новинарите, но и потпишување на меморандум за разбирање помеѓу политичките партии. Врз сето ова ЕК ќе оценува Македонија во наредниот извештај на есен и за време на самитот на ЕУ кој се одржува кон крајот на јуни.
Реализирање на овој договор има, за ЕК, речиси поголемо значење од решението за името помеѓу Скопје и Атина. Според извори во Брисел, овој договор е значаен за македонската демократска атмосфера и оттука сосема сигурно може да ја спречи ЕУ да донесе одлука за старт на преговори за членство дури иако спорот со името до крајот на јуни биде решен.
Познато е дека медијаторот Метју Нимиц има предлог со 10 точки за решение на спорот и во најскоро време очекува одговор до двете страни. Според Брисел, предлогот на Нимиц е поповолен за Македонија одошто за Грција. “Добро е Груевски да го прифати и со тоа да ја стави Грција во позиција која таа нема да може во тој случај да го одбие“, вели еден дипломат. Нема рок за одговор но тоа треба да биде брзо, најдоцна до средината на јуни.
На сите проблеми со кои се среќава Македонија сигурно не смее да се заборави и Бугарија. Овие неколку недели Софија е влезена во интензивна дипломатска мисија кај сите земји членки со испраќање на огромни материјали во кои го опишува начинот на кој според неа Македонија ја манипулира историјата и бара од Македонија потпишување на Повелба. Оваа активност е поинтензивна овој пат отколку што тоа беше случај минатата есен кога Бугарија исто така ќе закануваше дека ќе ја закочи Македонија на патот кон ЕУ.
Според нашиот дипломатски извор сето ова е во врска со споменатиот политички договор на македонските партии. Бугарија го користи бранот на лош имиџ кој го има нашата земја токму поради 24 декември и притисоците врз медиумите.
“Доколку овие проблеми се решат во најскоро време Софија ќе остане на суво без почва за акција и нејзините жалби за Македонија земјите членки нема да ги прифатат. Но ако ситуацијата остане како сега нема сомнение во негативен исход за Македонија на наредниот самит на ЕУ на кој ќе се решава за преговори за членство“, вели дипломатот.
На овој самит шансите да се добијат преговори се повеќе од добри особено што нема сомнение дека Србија во јуни ќе отвори преговори за членство.