Недоволно брзиот процес на проширување на ЕУ, би можел доколку не се преземат чекори во Брисел и самите држави во регионот, да резултира со негативни сценарија, со што би се загрозил процесот на демократизација и економски развој, предупредува анализата која заеднички ја изработија Европскиот фонд за Балканот и Центарот за истражување на Југоисточна Европа од Грац, објавува ТВБН.
Анализата под наслов „Неисполнето ветување: Проширување на ЕУ на Балканот“, која беше претставена во Белград, предвидува четири можни сценарија кога станува збор за продолжување на процесот на приближување на земјите од регионот кон ЕУ, а дури три имаат помалку или повеќе негативни последици по регионот.
„Ова истражување е документ кој може да послужи за ново сериозно разгледување на процесите на проширување на Западен Балкан… Заклучивме дека се наоѓаме во добар процес кој, меѓутоа, мора да се реформира, зашто ако не се направи тоа правовремено тоа може да доведе до несакан развој на ситуацијата“, истакна на конференцијата Хедвиг Моравиа, извршна директорка на Европскиот фонд за Балканот.
Првото сценарио, наречено “Стандарден пристап“, подразбира продолжување на постепеното и бавно приклучување на земјите на западен Балкан кон ЕУ, а тоа подразбира заострени услови за членство на кои многу држави не се во состојба да одговорат, како и продолжување на толеранцијата на билатералните причини за блокада на евроинтеграциите во поедини земји.
Второто сценарио, се нарекува „По стапките на Турција“, подразбира продолжување на процесите на преговарање но без значајни поместувања, со што и на политичките елити и на граѓаните би им станало јасно дека можноста за влез во ЕУ е многу мала. Меѓутоа з разлика од Турција, која свртувајќи се кон себе успеа да развие самоодржлива економија, земјите од западен Балкан во ваков случај би биле осудени на назадување.
Третото сценарио подразбира откажување од проширувањето на ЕУ и создавање на нови неизвесности на Западниот Балканот, кое творците на анализата го нарекуваат и украинско сценарио. Континуираните кризи во ЕУ и отпорот кон понатамошно проширување според ова сценарио, би можело да доведе до ангажирање на други глобални актери во регионот, како Русија или Турција, со што Балканот може да стане колатерална жртва на конкуренцијата на свеската политичка сцена.
Само четвртото сценарио предвидува нова динамика на проширување на ЕУ на западен Балкан, но тоа е можно само, без промена на политиката на Брисел, која во овој момент порачува дека нема да биде пречка за новите членки, сепак е малку веројатно.
Според ова сценарио на сите држави од западен Балкан кои имаат амбиции да станат членки на ЕУ би им биле итно отворени пристапни преговори, а политичките и другите тешки условувања би била уште на почетокот на преговорите префрлени на нивниот крај.