Од 50.000 до 200.000 посетители, од „нула денари“ до 5,53 милиони евра, од пензии до туризам и европски економски рекорди – политичката сцена е претворена во натпревар на бројки. Но зад таа врева останува многу поважно прашање: дали и каква политичка алтернатива им се нуди на граѓаните?
Џабир Дерала
Војната на бројките продолжува.
Премиерот Христијан Мицкоски тврдеше дека прославата на 35 години независност ги чинела граѓаните и државниот Буџет „нула денари“. Само еден ден подоцна, под притисок на јавноста, од Владата беше соопштено дека манифестациите чинеле околу 5,53 милиони евра: 300 милиони денари од нераспределената добивка на Државна лотарија и уште околу 40 милиони денари од приватни компании.
Прашањето дали парите на државна компанија формално се буџетски не ја менува суштината. Станува збор за средства на компанија во државна сопственост, за чија употреба јавноста има право да бара целосна отчетност.
Потоа дојде новата бројка. Мицкоски зборува за над 200.000 граѓани на прославата, додека самиот Дејвид Гета во објава од Скопје спомена 50.000 фанови.
Слична битка со бројки и статистики веќе долго време се води и околу пензиите, економскиот раст и туризмот. СДСМ возвраќа со соопштенија, прес-конференции и остри квалификации, тврдејќи дека владините статистики немаат врска со реалниот живот на граѓаните.
Разоткривањето на неточни, манипулативни или селективно употребени бројки е неопходно. Власта мора да биде контролирана и секој потрошен денар мора да биде проверлив. Но политиката не може да почнува и да завршува со ставот: „Мицкоски повторно излажа“. Тоа можат – и мораат – да го прават медиумите и граѓанските организации што работат во сферата на демократијата и транспарентноста. Се разбира, тоа е задача и на политичарите. Но за нив постои едно големо „но“ – политичкиот натпревар не се добива само со разобличување на противникот.
Власта има моќ, институции и огромна пропагандна машинерија. Ако опозицијата постојано само реагира на нејзината дневна агенда, тогаш токму власта продолжува да ги определува темите, ритамот и теренот на политичката борба.
На земјата не ѝ треба само подобар демант. Ѝ треба подобра понуда – реална, заснована на конкретни идеи, вредности и програми, доволно јасна и убедлива за граѓаните да ја препознаат како вистинска алтернатива.
На земјата, длабоко поделена и по етнички линии, не ѝ треба уште повеќе национализам. Национализмот, без оглед од каде доаѓа, не може да биде победничка формула за иднината – тој може само да ги продлабочи поделбите, да внесе уште поголем неред и, во крајна линија, да создаде услови и за насилство.
На земјата ѝ се потребни и подобро информирани граѓани, кои знаат да разликуваат лага од вистина, но и јавен простор во кој лагата има политичка и морална цена, а вистината се вреднува како предуслов за демократски развој. Одговорни се и медиумите, и граѓанското општество. Свој дел од одговорноста носи и меѓународната заедница со својата често додворувачка и стабилократска политика. Сите имаат удел во обликувањето на средината во која се води овој груб, недемократски и деструктивен политички натпревар.
Во спротивно, војната на бројките ќе продолжи. А ваква власт, дури и кога губи во фактите, ќе продолжи да победува во политиката.
Лагите и насилството се штитат со гушење на независните медиуми и граѓански организации.
Дајте го својот придонес СЕГА.