Специјалниот известувач на ОН за медиуми Франк Ла Ру, со загриженост ги констатираше застрашувачки тенденции во сферата на медиумите.
Генерално позитивнaта легислатива која не успева да се спроведе во пракса од страна на судската и извршната власт- ова беше главната забелешка на Ла Ру која ја илустрираше преку: примерите со затворањето на А1 ТВ, загинувањето на Никола Младенов и затворањето на Фокус, притворот на новинарот Томислав Кежаровски, отпуштањето на синдикалната лидерка Тамара Чаусидис, како новинар од Алсат, владините реклами, нефунционалноста на законот за пристап на информации и етикетирањето на новинари критични кон власта и состојбите во Македонија.
Ла Ру пренесе дека не бил задоволен од одговорот на надлежните институции зошто нема истрага за смртта на Никола Младенов и дека според него не може овој случај да се третира како вообичаена сообраќајна несреќа:
– Ги повикувам надлежните македонски органи да започнат темелна истрага за овој ноторен случај со цел бргу да се распрсне облакот на сомнеж и страв што беше создаден со трагичната смрт на г-динот Младенов, рече Ла Ру.
Специјалниот претставник на ОН за медиуми уште еднаш истакна дека е недозволиво Кежаровски да биде во притвор за новинарски текст:
– Неговиот притвор дава уште еден негативен сигнал за состојбите на слободата на медиумите во оваа земја. Употребата на притвор за решевање на случај на откривање на заштитен сведок во статија од весник е јасно непропорционал но за овој чин и јас особено жалам што властите дури и го одбија моето барање да се сретнам со г-динот Кежаровски за време на мојот престој, порача Ла Ру.
Тој иако ја оцени декриминализацијата на клеветата како позитивен чекор, информираше дека остануваат сериозни проблеми со новата рамка, бидејќи како пто рече, обвинувањата за клевета продолжуваат да се множат и претставуваат товар врз функционирањето на некои критички медиумски групи.
– Бев информиран за последните обвинувања против неделникот Фокус, неговиот уредник и новинар, за тоа што пренеле изјава од поранешниот амбасадор на земјата во Чешка. За судовите е сосема несоодветно да разгледуваат тужби за клевета во врска со пренесување изјави на државни функционери или трети страни.
Се чини дека истата медиумска група многу пати била цел и на други тужби за клевета, во врска со нејзината истражувачјка работа, реферираше Ла Ру за случајот Мијалков против Фокус.
Во однос на имплементацијата на законите, Ла Ру истакна дека зголемувањето на бројот на членови во Советот за радиодифузија од 2011 год. ја поткопува политичката независност на ова регулаторно тело.
Тој посочи и на се почестиот молк на иснтитуциите, во барањата за слободен пристап за информации. Како негативен пример кој не влева храброст кај новинарите го истакна и отпуштањето на Тамара Чаусидис од Алсат, нагласувајќи дека со овој потег на оваа ТВ е прекршен законот.
На прашањето на НОВА за владините реклами но и за последното етикетирање на директорот на ЗНМ во текст на државната агенција МИА, Ла Ру одговори:
– Доаѓам од земја (Гватемала) каде критичките гласови често се нарекуваат предавници на државата , така што јасно ми е за каква пракса станува збор и знам дека таквите етикети се однесуваат на личности и новинари кои се критични кон работата на власта.
Во однос на владините реклами, употребата на јавните средства мора да биде отворена за детален увид, за да се избегне злоупотреба на овие средства во промоција на наклонетите медиуми, на штета на критичките медиуми.
Ла Ру порача дека ќе ги следи случувањата околу подготовката на новиот Закон за медиуми, кој го смета за ризик од влошување на правната рамка и истакна дека засега не видел сличен закон во светот.
Ла Ру исто така рече дека се случиле и други загрижувачки настани во последните години, како затворањето на А1 и весниците Шпиц, Време, Коха, што според него било јасен несразмерен одговор од страна на властите за сторените кривични дела.
Извештајот на ОН за медиумите за Македонија во целост ќе биде презентиран пред Советот за човекови права на ОН, во јуни 2014 а дотогаш ќе се набљудува состојбата за слободите на медиумите.
Ла Ру како известувач на ОН за медиумите, дојде на покана на Владата на Македонија и имаше средба со министерот за надворешни Попоски, министерката за внатрешни Јанкулоска, министерот за информатика Ивановски, министерот за правда Беџети, претседателот на Собранието Вељановски, јавниот обвинител Зврлевски и претседателот на Врховниот суд Неделковска.