ЕУ и Турција склучија договор за решавање на бегалската криза, најави пред малку финскиот премиер Јиха Сипила. Неговата примена почнува веќе во недела на 20 март, изјави чешкиот премиер по самитот во Брисел.
Според агенцијата АФП, договорот предвидува враќање во Турција на сите илегални мигранти кои доаѓаат на грчките острови. Оваа мерка е “вонредна и привремена” и има за цел да стави крај на опасните премини преку Егејското Море и да стави крај на бизнисот на шверцерите.
Ова враќање на мигрантите во Турција мора да биде легално и да не ги крши меѓународните закони и конвенции. За таа цел, договорот предвидува индивидуално разгледување на секое барање за азил а ЕУ предвидува сериозно засилување на логистиката во Грција.
Оние лица кои нема да побараат азил или чие што барање е одбиено, ќе бидат вратени во Турција.
За да се озакони ова одбивањето на барањата за азил во Грција, ЕУ има намера да се базира на принципот на “сигурна трета земја” а ова ќе почне да се применува кога Грција ќе ја признае Турција како “сигурна трета земја”. Во тој случај враќањето на луѓето кон Турција ќе стане легално бидејќи во тој случај барателите на азил можат да користат меѓународна заштита како што предвидува меѓународното право.
За примена на овој договор на грчките острови ќе бидат испратени турски полицајци а помош ќе пружа и Високиот комесаријат за бегалци на Обединетите Нации. Трошоците ќе ги плаќа ЕУ.
Турција ветува дека сите луѓе кои ќе бидат испратени во Турција ќе бидат заштитени “во согласност со меѓународните стандарди и со почитување на принципот на не-одбивање за влез”. За секот Сириец вратен од грчките острови во Турција, друг Сириец ќе биде испратен од Турција во ЕУ а приоритет ќе им се даде на оние кои не се обиделе илегално да влезат во ЕУ.
Договорот предвидува плафон од 72.000 места во ЕУ во рамките на досега преземените обврски кои не биле исполнети. Со оглед на противењето на повеќе, главно источни, земји членки да примат бегалци, договорот предвидува ревизија на договорениот механизам доколку бројот ги надмине споменатите 72.000. ЕУ ветува дека ќе го реализира европскиот план за релокализација кој датира од минатиот септември но само ако земјите членки доброволно се пријават да земат бегалци.
Анкара ќе ги добие што е можно побрзо ветените 6 милијарди евра помош за бегалците. Планот за слободен визен режим со Турција ќе биде забрзан и Турците би требало да патуваат без визи веќе во јуни оваа година. Дотогаш Анкара треба да исполни повеќе десетици услови за безвизен режим.
Договорот ветува исто така отворање на нови поглавија во преговорите за членство на Турција во ЕУ. Но, во договорот оваа формулација останува непрецизна и вели дека “ЕУ зема обврска да подготви одлука за нови поглавија во преговорите што е можно побрзо”.