Close Menu
НОВА ТВНОВА ТВ
  • НАСЛОВНА
  • ВЕСТИ
  • ЗУМ
  • УДАРНО
  • ИЗБОР
  • ТЕМА
What's Hot

Емил Цветанов: Федерацијата работи во интерес на сите клубови и спортисти подеднакво

November 19, 2026

Украинската амбасадорка Дир: Милиони животи се загрозени поради студот и темнината

October 30, 2026

34 години АРМ: Од „боси по трње“ до рамноправна и достојна членка на НАТО

August 16, 2026
НОВА ТВНОВА ТВ
  • НАСЛОВНА
  • ВЕСТИ
  • ЗУМ
  • УДАРНО
  • ИЗБОР
  • ТЕМА
НОВА ТВНОВА ТВ

Топлотен бран – смртоносен временски феномен: Дознајте сѐ за значењето, заштитата и поврзаноста со климатските промени

0
By Xhabir Deralla on June 23, 2024 ТЕМА
СПОДЕЛИ
Facebook Twitter LinkedIn Email
Published: Sunday, June 23, 2024 14:01

Ако во 2 часот по полноќ излезете на балкон во центарот на Скопје, ќе ве опфати чувство дека сте во рерна. Властите прогласија портокалова фаза од 19 до 23 јуни. Тоа ги ослободува најранливите групи како бремените жени и лицата постари од 60 години од работните обврски. Навистина, се работи за пет дена од кои три се неработни, но колку-толку таа мерка може да послужи како превенција, се разбира, ако работодавачите се придржуваат до тоа.

Често топлотните бранови се поврзуваат со климатските промени, а некои дури и ги поистоветуваат. Да видиме за што се работи.

Што е топлотен бран и што го предизвикува?

Иако многумина ќе речат дека топлотниот бран не е ни оддалеку толку драматична појава како што се ураганите или поплавите, сепак, научниците тврдат дека се работи за смртоносен временски феномен. Така, американската Национална метеоролошка служба ги смета топлотните бранови за најсмртоносен временски феномен во САД во последните 30 години.

Наједноставната дефиниција за топлотниот бран доаѓа од УНИЦЕФ и може да се користи и да им се објасни на децата кога се советуваат да не се изложуваат на сонце за време на топлотниот бран.

Топлотните бранови се случуваат кога температурата е повисока од нормалната неколку дена по ред. Влажноста може да го засили чувството дека е и многу потопло. Топлотните бранови се природен феномен кој е последица од акумулација на топлиот воздух кој е заробен во атмосферата.

Во текот на летото на северната хемисфера, северната половина на планетата е навалена кон сонцето, што ги зголемува дневните часови и ја загрева хемисферата. Влијанието на оваа дополнителна изложеност на сончевото зрачење е кумулативно, поради што температурите генерално го достигнуваат врвот неколку недели по најдолгиот ден во годината.

Кој е најзагрозен од топлотните бранови?

Премногу топлина е опасно по здравјето на сите. Доенчињата, децата, трудниците и постарите лица се особено ранливи на топлотен стрес.

Премногу топлина може да биде поопасна за бебињата и децата отколку за возрасните. Дехидрацијата кај децата може да биде опасна, па дури и смртоносна. Детските тела имаат повеќе проблеми со регулирање на температурата од телото на возрасните и тие се потпираат на возрасните за да ги заштитат од топлина.

И бремените жени се изложени на поголем ризик. Премногу топлина и дехидрација може да го изложат бебето на поголем ризик од ниска родилна тежина, предвремено породување, па дури и раѓање на мртво дете. Самите бремени жени може да развијат гестациски дијабетес и хипертензија.

Дали и како се поврзани климатските промени со топлотните бранови?

Топлотните бранови се зголемуваат по интензитет и фреквенција токму поради климатските промени, како резултат на емисиите на стакленички гасови, што ја задржува топлината подолго време.

Смртоносниот топлотен бран што погоди голем дел од Северна Америка во мај и почетокот на јуни годинава, а сè уште ги „пече“ централните и источните делови на САД е 35 пати поверојатно поради климатските промени предизвикани од човекот, според научната студија објавена во World Weather Attribution на 20 јуни.

Смртоносен временски феномен

Годинава, топлотниот бран усмрти најмалку 125 луѓе и доведе до илјадници случаи на топлотен удар (сончаница) во Мексико, каде жештините беа особено интензивни. Научниците велат дека топлотните бранови ќе продолжат да се интензивираат доколку светот продолжи да ослободува емисии кои ја загреваат површината на планетата, што е последица од согорувањето на фосилните горива (ефект на стаклената градина).

Климатските промени предизвикани од согорувањето на фосилните горива ги прават топлотните бранови подолги, поинтензивни и почести. Потребно е време да се процени колку луѓето придонеле за проблемот. Да појасниме, прашањето не е дали човекот придонесува кон климатските промени, туку во која мерка.

Во секој случај, истражувачите веќе открија дека луѓето имаат голем дел од одговорноста. Топлотниот бран во летото 2019 година предизвика околу 2.500 смртни случаи во Западна Европа. Една европска студија во 2019 година покажува дека климатските промени ги прават топлотните бранови пет пати поверојатни отколку што тоа би било во случај со свет што не се загрева како последица од човечкото влијание.

Механизмот е едноставен: согорувањето на фосилните горива додава стакленички гасови во атмосферата, што заробува повеќе топлинска енергија и ги зголемува просечните температури – што, пак, доведува до екстремно високи температури, односно топлотни бранови.

Подготви: Џ. Дерала / ЦИВИЛ МЕДИА

Share. Facebook Twitter LinkedIn Email
ТИКЕР

Почнува смената на власта во Србија: Конститутивна седница на Народното собрание

November 17, 2026

КЛИМАТСКИ РОЛЕРКОСТЕР – серија текстови на Зелен ЦИВИЛ: Есента се менува, градовите се загреваат

November 14, 2026

Скопскиот филмски фестивал продолжува да го менува културниот пејзаж на градот

November 12, 2026

КРВАВ МАСАКР ВО КРАКОВ: Шестмина убиени на плоштадот, три тела пронајдени во домот на напаѓачот

November 8, 2026

„Блунами“ во САД: Нов инфографик на ЦИВИЛ МЕДИА за изборниот пресврт и последиците за Трамп

November 4, 2026
shortcut
ФОКУС
September 30, 2026Updated:September 30, 2026

Мицкоски пред средбата со Фон дер Лајен: Подготвени сме за разговор и решение, обврските ги наследивме од претходната власт

ПОЛИТИКА September 30, 2026

Претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен в петок, 2 октомври, ќе престојува во…

Исланд гласа за или против обновување на преговорите за членство во Европска Унија

August 29, 2026

Техеран го повика Вашингтон да признае воен пораз

August 16, 2026

Букурешт: Дуња Иванова четврта на Балканот во МТБ маратон во Романија – 73 км. должина и 2.400 м. висинска разлика

August 15, 2026
ТИКЕР

Почнува смената на власта во Србија: Конститутивна седница на Народното собрание

November 17, 2026

КЛИМАТСКИ РОЛЕРКОСТЕР – серија текстови на Зелен ЦИВИЛ: Есента се менува, градовите се загреваат

November 14, 2026

Скопскиот филмски фестивал продолжува да го менува културниот пејзаж на градот

November 12, 2026

КРВАВ МАСАКР ВО КРАКОВ: Шестмина убиени на плоштадот, три тела пронајдени во домот на напаѓачот

November 8, 2026

„Блунами“ во САД: Нов инфографик на ЦИВИЛ МЕДИА за изборниот пресврт и последиците за Трамп

November 4, 2026
CIVICA
Facebook
  • Редакција
  • Маркетинг
  • Политика на приватност
© 2026 НОВА ТВ

Type above and press Enter to search. Press Esc to cancel.