Одредбите на законот, особено неговиот широко, но нејасен мандат и недостатокот на судски надзор, предизвикаа сериозна загриженост кај граѓанското општество и независните новинари, кои стравуваат дека ќе бидат неправедно цел на одбивање да ја следат политичката догма на Орбан и да бидат немоќни да се оспорат одлуките што ги носи „канцеларијата за суверенитет“.
Европската комисија синоќа започна правна постапка против таканаречениот „закон за суверенитет“ неодамна усвоен од унгарскиот парламент.
Законодавството, предводено од владејачката партија на Виктор Орбан и одобрено од парламентот во средината на декември, и дава овластување на државата да истражува луѓе и организации осомничени за поткопување на суверенитетот на земјата, со потенцијални пресуди до три години затвор.
Орбан, кој често ги критикува своите критичари како агенти платени од западните ентитети, вели дека законот е неопходен за да се заштити Унгарија од несоодветно политичко мешање.
Имплементацијата на нацрт-законот почива на новоформираната „Канцеларија за одбрана на суверенитетот“, која може да собира информации за поединци или групи кои добиваат странско финансирање и се смета дека влијаат на политичката дебата и изборните процеси во земјата. Унгарските тајни служби се принудени да и помогнат на власта.
Одредбите на законот, особено неговиот широко, но нејасен мандат и недостатокот на судски надзор, предизвикаа сериозна загриженост кај граѓанското општество и независните новинари, кои стравуваат дека ќе бидат неправедно цел на одбивање да ја следат политичката догма на Орбан и да бидат немоќни да се оспорат одлуките што ги носи „канцеларијата за суверенитет“.
Европската комисија ги повтори овие размислувања и синоќа го изрази ставот дека законот прекршува широк спектар на основни вредности и правни гаранции, како што се принципот на демократија, правото на приватен живот, заштитата на личните податоци, слободата на изразување, информирањето и здружувањето, и правото на правично судење, меѓу другото.
Соединетите Држави претходно го критикуваа законот, осудувајќи ги неговите „драконски алатки кои можат да се користат за заплашување и казнување на оние со ставови кои не ги дели владејачката партија“.
Унгарија има два месеци да одговори на приговорите на Комисијата. Писмото за формално известување е првиот чекор во постапката за прекршување, што може да доведе до тужба и дневни казни пред Европскиот суд на правдата.
Золтан Ковач, портпарол на владата на Орбан, бурно реагираше на веста и рече дека правната постапка е покрената за да се заштити Џорџ Сорос, милијардерот роден во Унгарија и основач на Фондацијата Отворено општество.
Новиот судир меѓу Брисел и Будимпешта доаѓа само неколку дена по високиот самит на кој Орбан го укина ветото на специјалниот фонд за Украина од 50 милијарди евра, по кампањата за притисок од неговите колеги лидери и Европскиот парламент.
Како дел од преговорите што му претходеа на самитот, Орбан побара итно ослободување на околу 21 милијарда евра од фондовите за обновување и кохезија што Европската комисија ги задржа поради постојаните недостатоци на владеењето на правото во Унгарија. Извршната власт, сепак, инсистира дека нема да се отклучи готовина додека земјата не исполни низа „пресвртници“ и услови за справување со ситуацијата.
Извор: Еуроњус
Подготви: А. В: