Ѕидната мурали-уметност во моментов го доживува врвот на својата актуелност во Македонија, благодарение на сè повеќето проекти кои се спроведуваат и им овозможуваат на младите ликовни артисти да ги преточат своите визии во парче ѕидна уметност.

Еден таков проект кој осамна е „Градиме култура, сликаме култура-мурали за 30 години независност“. Во проектот се вклучени повеќе ликовни уметници кои на различни локации и во различни градови ширум Македонија насликаа мурали со личности и настани кои имаат значаен придонес во развојот на културата и историјата на Македонија. Мурали се сликаа во Велес, Кавадарци, Струга, Крива Паланка, Богданци и Кратово.

Па, така Велес доби нов мурал кој преку илустративна визуелизација со цртеж во комбинација со текст ја претставува песната „Ленка“ од Кочо Рацин. Муралот е дело на Бранкица Јордановска, а текстот од песната кој е дел од муралот е изработен од дизајнерот Ласко Џуровски според анализи на оригинални документи со ракописот на Рацин.

Муралот во Кавадарци ги претставува кавадаречките уметници Иван Мазов-Климе, Никола Бадев, Зафир Хаџиманов, Глигор Чемерски, Петар Мазев и Симон Шемов, кои имаа значаен придонес во развојот на државата и создавањето и зачувувањето на културното наследство. Муралот е насликан на фасадата на Домот на културата во Кавадарци, а негови автори се Симона Манчева и Никола Иваноски.

 

Струга доби нов мурал насликан на Домот на културата. Муралот е посветен на дејноста на истакнатиот писател и општествено-политички работник Владо Милески. Симболиката на „струшкиот вез“ асоцирајќи на неговиот „Разбој“ и „Денес над Македонија“ се главните носачи кон естетизирање на идејата, вели Горан Ристовски, автор на муралот.
Во Крива Паланка се црташе мурал на тема Илинденското востание и Народноослободителната борба. Муралот е инспириран од мозаикот на Борко Лазески кој се наоѓа во с. Сливово, Охридско, и е со должина од 25 метри. Автор на муралот е Давор Кешќец, а во изведбата му помогнаа Марија Трајаноска и Стефан Младеновски.
Богданчани добија нов мурал, на кој се насликани македонските легенди Ѓорѓи Колозов и Ванчо Петрушевски, родени во Богданци. Муралот е дело на уметницата Емилија Мишева а е насликан на Домот на културата во Богданци.

Муралот во Кратово ја претставува Вања Лазарова, синоним за македонската изворна песна и негувателка на фолклорот, родена во кратовското село Страцин. На муралот е претставена и кратовската кула како еден од највпечатливите симболи на градот. Муралот е дело на Ненад Тонкин.

Мурал Кратово Извор; Фејсбук

Проектот „Градиме култура, сликаме култура – мурали за 30 години независност“ е поддржан од Владата. Носител на проектот е „Фрагмент Комуникации“, а извршител задолжен за спроведување на уметничката и креативна содржина е „Студио КР7“.

Марија Поповска