Чехословачка некогаш изгради илјадници бункери за да се спротивстави на нацистичка Германија. Денес тие немаат никаква корист – и се на продажба. Со малку имагинација, таму се може да се направи.
Чешките новинари во четвртокот се собраа околу Андор Шандор, поранешниот шеф на разузнавачката служба, денес приватен претприемач во безбедносниот сектор. Тој најави дека ќе зборува за „важни безбедносни предизвици“ за земјата. Сите беа шокирани кога Шандор почна да дели брошури за рекламирање – продавање бункери. Сликата во бизарната брошура покажува семејство сместено во подземен бункер, додека торнада или тенкови им ја уништуваат куќа горе.
Тоа задоволство граѓанинот би го чинело околу дваесет илјади евра.
Иако изгледа чудно, побарувачката за бункери се зголеми за време на војната во Украина и приказната за можен атомски удар. Но, во Чешка потрошувачите имаат избор – не мора да му дадат многу пари на Шандор и слично, туку, со малку среќа, за малку пари можат да купат вистински воен бункер.
Аукција за бункери
Милан Крулих е човек на кој треба да се обратат. Тој е задолжен за продажба на непотребниот армиски имот во Министерството за одбрана. Со други зборови, човек кој управува со 1.500 воени бункери и тоа само во регионот на северна Бохемија. Денеска продава два бункера кои некогаш требало да ја заштитат локалната железница – сега наместо железница има велосипедска патека.
Во триесеттите, во страв од Хитлерова Германија, Чехословачка изградила двојна одбранбена линија на лесни утврдувања долж границата. За само две години биле изградени девет илјади бункери, често со површина од само неколку квадратни метри. Тогаш не помогнаа многу, ниту пак послужија нешто подоцна. Повеќето денес се полни со ѓубре, некои обраснати со плевел, други исчкртани од вандали. Но, бункерот лесно се чисти ако е цврсто направен.
Така Крулих ги води потенцијалните купувачи и им го покажува имотот. Металните врати одамна беа исфрлени, но ѕидовите се уште се добри. Единаесет квадрати, покрај велосипедската патека. Првична понуда две илјади евра. Локалната заедница вели дека би сакале да купат бункер – и да ја претворат во мала продавница со освежителни пијалоци за велосипедистите што ја возат оваа патека. Но, прашање е дали ќе има пари во буџетот.
Велат дека малите тврдини често ги купуваат љубители на воената историја или здруженија кои се занимаваат со локална историја. Често убаво ги украсуваат и ги претвораат во мали музеи.
Други таму складираат вино или компири или го користат бункерот како викендица. Но, има и луѓе како Ричард Матус. Досега купил и пренаменил пет мали бункери во апартмани со една спална соба. Така го исполни сонот на едно момче.
„Секое дете сака да прави бункери. „Тоа ми остана до денес: кога пред шест години дознав дека армијата продава вистински бункери, не се двоумев“, изјави тој за германскиот јавен сервис АРД.
Гостите кои преноќуваат во неговите пансиони велат дека се задоволни. Има струја преку соларни панели, греење на гас, има удобен фрижидер, дури и ТВ поврзан на интернет. За една недвижнина, бункерот е доста подвижен. Кој изнајмува доволно моќен кран, може буквално да извлече бункер од 50 тони во едно дел и едноставно да го премести каде сака. Да речеме во вашиот двор.
Вистинска конкуренција за трговци како поранешниот шпион Шандор. Затоа што старите воени бункери лесно ќе издржат барем торнадо.