На иницијатива на македонскиот премиер Зоран Заев, на српскиот претседател Александар Вучиќ и на албанскиот премиер Еди Рама, а со поддршка на Стопанските Комори на трите земји, денеска во Скопје ќе се одржи Економски форум за регионална соработка.

Форумот почнува со воведни обраќања на Заев, Вучиќ и на Рама а потоа следува економскиот панел во кој со свои говори ќе партиципираат и претседателите на Стопанските Комори на трите земји Бранко Азески,Марко Чадеж и Инес Мукостепа.

На регионалниот економски форум во Скопје ќе биде променето името на иницијативата „мини Шенген“ а најавено е присуство на повеќе од 300 компании од Македонија, Србија и Албанија, како и од повеќе други земји од регионот, но и претставници од меѓународни институции.Најголем дел од компаниите доаѓаат од градежништвото, од земјоделско-прехранбениот сектор, од енергетиката, од машинеријата, од автомобилската и текстилна индустрија, од туризмот, од ИКТ, од телекомуникации, од транспорт и логистика…

На форумот ќе се потпишат два меморандума за разбирање и еден меѓудржавен договор кој во огромна мера ќе го олесни животот на граѓаните од Западен Балкан и на бизнис заедницата. Договорот за соработка за заштита и спасување од катастрофи во Западен Балкан и Меморандумот за разбирање за олеснување на увоз, извоз и движење на стоки во Западен Балкан произлегуваат од иницијативата за напредна регионална економска соработка меѓу Република Северна Македонија, Република Србија и Република Албанија. Во таа смисла, двата предметни документи претставуваат операционализирање на иницијативата за подобрување на условите во однос на размената на стоки и услуги, како и на иницијативата за соработка меѓу државите во однос на зашита и спасување од катастрофи. Меморандумот за разбирање за олеснување на увоз, извоз и движење на стоки во Западен Балкан се темели на подготвеноста на политичките водства на трите држави за зајакнување на меѓусебните односи и разбирање, особено во областите на увозот, извозот и движењето на стоки, со цел отстранување на пречките во меѓусебната прекугранична трговија, придонес за напредок на економската соработка и за зголемување на обемот на меѓусебна трговска размена. Во содржинска смисла, Меморандумот содржи одредби за: поедноставување на формалностите поврзани со увоз, извоз и движење/транзит на стоки; соработката на царинските и другите надлежни органи; како и посебни одредби за безбедноста на храната, ветеринарни и фитосанитарни прашања; и слободното движење на индустриски непрехрамбени производи.

Договорот за соработка за заштита и спасување од катастрофи во Западен Балкан претставува операционализација на изразената спремност на лидерите на трите држави негови потписнички (Република Северна Македонија, Република Србија и Република Албанија) за меѓусебна соработка во спречување и ублажување на последиците од катастрофи. Со него договорните страни ја регулираат рамката на условите за доброволно давање на помош во случај на катастрофи: планирање и спроведување на мерки за заштита од природни непогоди и несреќи од поплави, земјотреси, пожари, загадување на животната средина, несреќи на пловни објекти, радиолошки опасности, пандемии, како и индустриски и други катастрофи; взаемно известување за заканите, настанувањето и последиците од катастрофи; едукација и обука на персоналот на службите, единиците за заштита и спасување и друите членови на спасувачките тимови; размена на научни и технички податоци и други документи релевантни за заштита од катастрофи; и соработка во развој и производство на опрема за спасување и обезбедување помош. Договорот исто така предвидува и: обврска за известување за закани; процедури за поминување на границата за целите на спасување и давање помош; заштита и поддршка на работата на спасувачките тимови и индивидуални експерти; начин на надоместување на штети; начин на обезбедување грижа и помош на евакуирани лица и користење на средства за комуникација.

Третиот меморандум е особено значаен за движењето на пазарот на трудот во регионот со него договорните страни ја изразуваат својата волја да го олеснат движењето на луѓето со цел да обезбедат полесен и послободен пристап до пазарот на трудот со цел отстранување на работни дозволи и поедноставување на постапките во врска со дозволата за привремен престој. Ова е потврда на заложбата за спроведување на правото на ЕУ во областа на слободно движење на работниците и подготвување за поблиска интеграција на единствениот пазар на ЕУ.