Лидерите на Европската унија и НАТО денеска во Брисел потпишаа Заедничка декларација за соработка, во која укажуваат дека двете организации се соочуваат со најголемата закана за евроатлантската безбедност во последните децении и се обврзуваат да го подобрат своето партнерство.
Потписниците на Декларацијата, претседателите на Европскиот совет и на Европската комисија, Шарл Мишел и Урсула фон дер Лајен и генералниот секретар на НАТО Јенс Столтенберг наведуваат дека ќе го подигнат партнерството на ЕУ и алијансата на повисоко ниво во време на развој на безбедносните закани и предизвиците со кои се соочуваат.
„Стратешкото партнерство на НАТО и ЕУ се заснова на нашите заеднички вредности, нашата решеност да се справиме со заедничките предизвици и нашата недвосмислена посветеност да промовираме и зачуваме мир, слобода и просперитет во евроатлантската област“, се наведува во една од 14-те точки на Декларацијата.
Лидерите укажуваат дека ЕУ и НАТО денес се соочуваат со најголемата закана за евроатлантската безбедност во последните неколку децении и „најостро ја осудуваат руската агресија“ против Украина.
„Руската брутална војна против Украина го прекршува меѓународното право и принципите на Повелбата на ОН. Тоа ја поткопува европската и глобалната безбедност и стабилност. Руската војна ја влоши прехранбената и енергетската криза која погодува милијарди луѓе ширум светот“, се вели во текстот.
Лидерите наведуваат дека Русија „мора веднаш да ја прекине таа војна и да се повлече од Украина“, да изрази „целосна солидарност“ со Украина и да ја повтори својата „непоколеблива и континуирана поддршка за нејзината независност, суверенитет и територијален интегритет во нејзините меѓународно признати граници“.
Во Декларацијата се наведува дека „авторитарните актери ги оспоруваат интересите, вредностите и демократските принципи“ на ЕУ и НАТО, користејќи политички, економски, технолошки и воени средства.
„Живееме во ера на зголемена стратешка конкуренција. Растечката самоувереност на Кина и нејзините политики претставуваат предизвици што треба да ги решиме. „Континуираните конфликти и нестабилноста во нашето европско соседство ја поткопуваат нашата безбедност и обезбедуваат плодна почва за стратешките конкуренти, како и за терористичките групи, да стекнат влијание, да ги дестабилизираат општествата и да претставуваат закана за нашата безбедност“, се вели во документот.
Се додава дека тоа е „клучна точка“ за евроатлантската безбедност и стабилност, „што ја покажува повеќе од кога било важноста на трансатлантската врска, повикувајќи на поблиска соработка ЕУ-НАТО“.
„НАТО останува основата на колективната одбрана за сите нејзини членки и клучен фактор за евроатлантската безбедност. Ја препознаваме вредноста на посилна и поспособна европска одбрана која позитивно придонесува за глобалната и трансатлантската безбедност и која е комплементарна и интероперабилна со НАТО“, се вели во соопштението.
Во Декларацијата се наведува и дека ЕУ и НАТО „постигнале невиден напредок во сите области на соработка“.
„Постигнавме опипливи резултати во спротивставувањето на хибридните и сајбер заканите, оперативната соработка, вклучително и поморските работи, воената мобилност, одбранбените капацитети, одбранбената индустрија и истражувањето, вежбите, борбата против тероризмот и градењето на капацитетите на партнерите“, се додава.
Лидерите се обврзуваат да го подобрат партнерството НАТО-ЕУ со блиски консултации и соработка со сите членки, во духот на целосна взаемна отвореност и во согласност со автономијата на двете организации во одлучувањето.
„Охрабруваме максимално можно вклучување на сојузниците на НАТО кои не се членки на ЕУ во нејзините иницијативи. Охрабруваме максимално можно учество на членките на ЕУ кои не се дел од алијансата во нејзините иницијативи“, се наведува во Декларацијата, во која исто така се посочува дека двете страни редовно ќе го оценуваат постигнатиот напредок.